Nederlanders ontvangen tussen 2024 en 2033 naar schatting 300 miljard euro aan woningvermogen via schenkingen en erfenissen. Volgens Van Bruggen krijgt familievermogen daardoor een steeds grotere invloed op de woningmarkt.
De adviesketen schat dat in deze periode ongeveer een miljoen Nederlanders een substantiële schenking of erfenis van hun ouders ontvangen. Het gaat vooral om 45- tot 65-jarigen van wie de ouders een koopwoning bezitten.
De omvang van de verwachte vermogensoverdracht hangt samen met de sterk gestegen woningvermogens. De totale waarde van Nederlandse koopwoningen nam tussen 2006 en 2024 toe van 1.032 miljard euro naar 2.181 miljard euro. De gezamenlijke overwaarde steeg in dezelfde periode van 546 miljard euro naar 1.373 miljard euro.
Huishoudens met een hoofdkostwinner van 55 jaar of ouder beschikken volgens Van Bruggen gezamenlijk over bijna 900 miljard euro aan overwaarde. Op basis van de bestaande overwaarde schat de adviesketen dat tussen 2024 en 2033 ongeveer 300 miljard euro via schenkingen en erfenissen wordt overgedragen.
Familievermogen naast inkomen
Volgens Van Bruggen speelt vermogen daardoor een steeds grotere rol bij de mogelijkheden van woningkopers. Starters kunnen financiële ondersteuning van ouders gebruiken bij de aankoop van een woning. Oudere doorstromers kunnen een ontvangen schenking of erfenis combineren met de overwaarde op hun huidige woning.
“Niet alleen inkomen bepaalt steeds vaker wat iemand op de woningmarkt kan doen”, zegt hypotheekexpert Oscar Noorlag. “Ook het vermogen van ouders of grootouders speelt een steeds grotere rol. Maar lang niet iedereen heeft toegang tot dat familievermogen. Daarmee dreigt de vermogensongelijkheid zich steeds sterker te vertalen naar de woningmarkt.”
Van Bruggen verwijst daarbij naar cijfers van het CBS, waaruit blijkt dat de rijkste 10% van de huishoudens ruim 56% van het totale vermogen bezit. Ook tussen huurders en woningeigenaren bestaan grote verschillen. Het gemiddelde vermogen van een huurder bedroeg in 2024 volgens het CBS 40.400 euro, tegenover 563.800 euro voor woningbezitters.
Volgens Van Bruggen kunnen kopers die een schenking of erfenis inzetten voor een woning meer bieden. De adviesketen stelt dat dit de huizenprijzen verder kan opdrijven en de positie van starters zonder financiële steun van familie kan verslechteren.
Vermogen kan doorstroming bevorderen
Van Bruggen ziet tegelijkertijd mogelijkheden om het vrijkomende vermogen in te zetten voor doorstroming op de woningmarkt. Vooral 45- tot 65-jarigen kunnen een erfenis of schenking combineren met hun bestaande overwaarde om bijvoorbeeld een kleinere of levensloopbestendige woning te kopen.
De adviesketen verwacht daarnaast dat een deel van het ontvangen vermogen wordt besteed aan verbouwingen, verduurzaming en levensloopbestendige aanpassingen.
Daarvoor moeten volgens Van Bruggen wel voldoende geschikte woningen voor ouderen beschikbaar zijn. “Wanneer ouderen gemakkelijker kunnen verhuizen naar een passende woning, komen meer woningen beschikbaar voor volgende generaties”, aldus Noorlag. “Daarom moeten we de komende jaren zorgen voor voldoende woningen én voldoende passende seniorenwoningen.”
Elke werkdag het belangrijkste financiële nieuws in uw mailbox? Meld u gratis aan voor InFinance Daily.
