Gepensioneerde woningbezitters houden meer over dan huurders die met pensioen zijn. Dat blijkt uit het Nibud-onderzoek ‘Uitgaven van gepensioneerden’.
De woningbezitter leeft vaak vrijwel hypotheekvrij en heeft daarmee aanzienlijk lagere vaste lasten dan een gepensioneerde die huurt. Ook andere uitgavenposten zijn doorslaggevend voor de vraag of het pensioen voldoende is om van rond te komen. “Ben je eenmaal met pensioen, dan heb je weinig invloed meer op je inkomen”, zegt Nibud-woordvoerder Karin Radstaak. “Dus het is niet alleen goed om te weten hoeveel je tegen die tijd kunt besteden, maar ook wat je daadwerkelijk nodig hebt om het leven te kunnen leiden dat bij je past.”
Inzicht in uitgaven
Denkend aan het pensioen – vooral ook nu er stapsgewijs een nieuw stelsel wordt ingevoerd – gaat de aandacht meestal uit naar hoe hoog het inkomen na pensionering zal zijn. Dat uitgaven op dat moment langzaam maar zeker gaan veranderen en hoe het nieuwe inkomen zich verhoudt ten opzichte van die uitgaven, blijft vaak onderbelicht. Uit dit onderzoek (waarvoor CBS-data zijn geanalyseerd en ruim vijftig gepensioneerden zijn ondervraagd) komt naar voren dat de verschillen in woonlasten hierin een cruciale rol spelen.
Eigenwoningbezit
Het eigenwoningbezit onder gepensioneerden is fors toegenomen. In 2010 had 42% van de 75- tot 85-jarigen een eigen huis, in 2023 was dat 56%. “Dat huis is rondom het moment van pensionering vaak bijna of helemaal afbetaald”, zegt onderzoeker Marcel Warnaar. “Hoewel het inkomen bij pensionering vaak lager wordt, is dat voor deze groep een minder grote verandering dan voor huurders. Hun inkomen wordt ook lager, maar de huur niet. Sterker nog: die stijgt meestal jaarlijks.”
Bestedingspatronen
De analyse van de CBS-data laat zien dat de totale uitgaven in de loop der jaren afnemen. Oudere gepensioneerden (75+) geven in totaal zo’n 100 tot 250 euro minder per maand uit dan jongere gepensioneerden. Goed rondkomen lukt gepensioneerden onder meer vaak als zij lage woonlasten hebben, gezond zijn, een extra buffer hebben en hun uitgaven goed afstemmen op hun inkomsten. Het wordt moeilijker om rond te komen als gepensioneerden onder andere een hoge huur hebben, hoge zelf te betalen ziektekosten en weinig of geen spaargeld achter de hand hebben. Daarin verschilt de gepensioneerde niet veel van andere leeftijdsgroepen, behalve dat zij niet of nauwelijks mogelijkheden hebben om hun inkomenssituatie te verbeteren.
Voorbereiding
In de voorbereiding op pensionering is het volgens het Nibud dus van belang om niet alleen te kijken naar het bedrag dat binnenkomt, maar ook naar de bedragen die naar verwachting uitgegeven zullen worden. Het Nibud raadt pensioenfondsen, pensioenverzekeraars en financieel adviseurs dan ook aan dit in hun voorlichting mee te nemen. De meerderheid van de door het Nibud geïnterviewde gepensioneerden heeft zich – vaak op basis van online informatie – voorbereid op hun pensionering. Achteraf zeggen ze dat de behoefte aan professionele begeleiding groter was dan zij aanvankelijk dachten.
Elke werkdag het belangrijkste financiële nieuws in uw mailbox? Meld u gratis aan voor InFinance Daily.
