We hebben technologie omarmd. Maar we vergeten de waardevolle menselijke intelligentie die niet in regels past, stelt Christian Dijkhof.
“Het algoritme vraagt nooit waarom”
De hypotheekadviseur van morgen heeft geen rekenmachine nodig, maar ruimte. Ruimte om te luisteren, te voelen en soms af te wijken van wat het model logisch vindt. Want de toekomst vraagt niet om meer data: de toekomst vraagt om meer durf!
AI doet tegenwoordig alles beter. Het rekent sneller, vergelijkt objectiever en vergeet nooit een vinkje in het klantdossier. Soms denk ik wel eens: als je de output van een goed getraind model naast het advies van een adviseur legt, zou je niet altijd weten welke van de twee door een mens is gemaakt.
Slechts één ding verraadt het verschil: het algoritme vraagt nooit waarom. Vraag iemand waarom ze een huis willen kopen en je krijgt zelden een financieel antwoord. Het gaat niet over de rente of de looptijd. Het gaat over een tuin, een kinderkamer of een nieuw begin. Over zekerheid in een onzekere wereld of simpelweg over iets wat eindelijk van henzelf is.
AI ziet een stabiel inkomen, een acceptabel risico en een verantwoorde woonquote. Het herkent patronen, maar geen passie. Het begrijpt de logica van lenen, maar niet de emotie van leven.
Een adviseur hoort in een gesprek vaak iets wat niet in de data staat: twijfel, lef, hoop of juist vertrouwen. Precies dat maakt het verschil tussen een berekening en een advies. Toch lijkt de sector langzaam te vergeten dat advies meer is dan optellen en afvinken. We hebben de adviseur veranderd in een uitvoerder van beleid, gevangen tussen vinkjes, zorgplichten en protocollen. De ruimte om echt te adviseren, om af te wijken van het voorspelbare of om met verstand en gevoel naar een klant te kijken, die ruimte wordt steeds kleiner.
Verloren ruimte heroveren
Wie die ruimte verliest, verliest uiteindelijk ook de ziel van het vak. We beschermen klanten tegenwoordig tegen alles, behalve tegen advies dat nergens meer over mag gaan. De regels die ooit bedoeld waren om risico’s te beperken, beperken inmiddels vooral het denken.
Daar ligt een verantwoordelijkheid, niet alleen bij adviseurs, maar juist bij banken en toezichthouders. We hebben technologie omarmd, maar we vergeten de waardevolle menselijke intelligentie die niet in regels past. Automatiseren en standaardiseren vermorzelen inmiddels de ruimte om te adviseren.
Een adviseur die luistert, doorvraagt en durft te zeggen ‘ik denk dat dit beter bij jullie past’. Dat is geen risico, dat is goed advies. De sector moet juist die ruimte heroveren. Ruimte om te dromen, ruimte om af te wijken en ruimte om te adviseren. Want juist daar ligt ergens tussen de regels en het risico, en tussen normen en nuance, de ‘sweet spot’ van advies.
Deze column werd eerder gepubliceerd in de InFinance-special Kansen & Visies 2026.
Elke werkdag het belangrijkste financiële nieuws in uw mailbox? Meld u gratis aan voor InFinance Daily.
